बाँके ,५ असोज ।
बाँकेको सिधनियाघाटमा निर्माणाधीन पुलको काम ७५ प्रतिशतभन्दा बढी सम्पन्न भएको छ। पुल निर्माण पूरा भएपछि डुडुवा, राप्ती सोनारी र नरैनापुर गाउँपालिकाका बासिन्दालाई वर्षायाममा समेत जिल्ला सदरमुकाम नेपालगन्जसम्मको आवतजावत सहज हुने अपेक्षा गरिएको छ। तर, पुलसँगै निर्माण हुने नदी नियन्त्रण तथा तटबन्धको संरचनालाई लिएर स्थानीय र निर्माण पक्षबीच भने मतभेद देखिएको छ।
स्थानीयले पुल निर्माणसँगै नदीको बहाव व्यवस्थापनका लागि बनाइने तटबन्धको स्वरूपप्रति चासो व्यक्त गरेका छन्। पुलको लम्बाइ नबढाई पूर्वतर्फ तटबन्ध निर्माण गरिए नदीको प्राकृतिक बहाव प्रभावित हुने र त्यसको असर आसपासका खेतीयोग्य जमिन तथा बस्तीमा पर्ने उनीहरूको चिन्ता छ। स्थानीयका अनुसार प्रस्तावित तटबन्धका कारण करिब दुई सय बिघा खेतीयोग्य जमिन प्रभावित हुनसक्ने अवस्था छ।
विगतमा सिधनियाघाट आसपासका क्षेत्रमा बाढी र डुबानका कारण धनमाल तथा खेतीबालीमा क्षति पुगेको स्मरण गर्दै स्थानीयले आगामी दिनमा त्यस्तो समस्या दोहोरिन नदिन पुलको लम्बाइ बढाउनुपर्ने माग गरेका छन्। नदीको बहावलाई सहज र व्यवस्थित बनाउन वारिपारिका तटबन्ध जोडिने गरी पुलको लम्बाइ थप चार सय ४० मिटर बढाउनुपर्ने उनीहरूको माग छ।
स्थानीय नेता चमेली वाकाबल र केशव ओलीले पुल निर्माण हुनु सकारात्मक भए पनि त्यससँगै निर्माण हुने संरचनाले बाढी तथा डुबानको जोखिम बढाउन नहुने बताउनुभएको छ। उहाँहरूले स्थानीयको सुझाव र विगतको बाढीको अवस्थासमेत अध्ययन गरेर नदी व्यवस्थापनको काम अघि बढाउनुपर्नेमा जोड दिनुभएको छ।
डुडुवा गाउँपालिका–५ का वडाध्यक्ष झन्करबहादुर थापा र राप्ती सोनारी गाउँपालिका–६ का वडाध्यक्ष लबराज खरेलले पुलको लम्बाइ नबढाई तटबन्ध निर्माण गरिए वर्षायाममा नदीको पानी खेतीयोग्य जमिन र बस्तीमा पस्ने जोखिम रहेको बताउनुभएको छ। नदीको बहाव साँघुरो हुने गरी संरचना निर्माण गर्दा एक ठाउँको समस्या समाधान भए पनि अर्को ठाउँमा डुबानको समस्या सिर्जना हुनसक्ने उहाँहरूको भनाइ छ।
हाल निर्माणाधीन सिधनियाघाट पुल सात सय मिटर लामो र ११ मिटर चौडा छ। एक अर्ब १९ करोड रुपैयाँको लागतमा निर्माण भइरहेको पुलको काम ७५ प्रतिशतभन्दा बढी सम्पन्न भइसकेको छ। पुलका दुईवटा स्ल्याब निर्माण गर्न भने बाँकी रहेको हुलाकी राजमार्ग निर्देशनालय, योजना कार्यालय नेपालगन्जले जनाएको छ।
हुलाकी राजमार्ग निर्देशनालय, योजना कार्यालय नेपालगन्जका आयोजना प्रमुख लीलाबहादुर भण्डारीका अनुसार पुल आयोजनाअन्तर्गत चार हजार ६ सय मिटर रिभर ट्रेनिङ तथा एक हजार चार सय ८० मिटर एप्रोच सडक निर्माण गर्ने योजना छ। पुल निर्माणको मुख्य कामसँगै नदी नियन्त्रणका लागि आवश्यक संरचना निर्माणको कामसमेत अघि बढाइने उहाँले बताउनुभएको छ।
सिधनियाघाट पुल सञ्चालनमा आएपछि डुडुवा, राप्ती सोनारी र नरैनापुरका बासिन्दाले वर्षायाममा समेत सहज रूपमा नेपालगन्ज आवतजावत गर्न पाउने अपेक्षा गरिएको छ। विशेषगरी बाढीका कारण सडक तथा नदीमा आवतजावत अवरुद्ध हुँदा वर्षौंदेखि समस्या भोग्दै आएका स्थानीयका लागि पुल महत्वपूर्ण पूर्वाधार बन्ने देखिएको छ।
यद्यपि, पुल निर्माणसँगै नदी नियन्त्रणका नाममा निर्माण हुने संरचनाका कारण नयाँ डुबानको समस्या सिर्जना नहोस् भन्ने स्थानीयको मुख्य चासो छ। विकास पूर्वाधार निर्माण गर्दा पुलबाट हुने यातायात सुविधा मात्र नभई नदीको प्राकृतिक बहाव, खेतीयोग्य जमिन र बस्तीको सुरक्षालाई समेत ध्यान दिनुपर्ने देखिएको छ।
स्थानीयको मागअनुसार पुलको लम्बाइ बढाउने वा प्रस्तावित संरचनामै आवश्यक सुधार गर्ने विषय प्राविधिक अध्ययन र सम्बन्धित निकायको निर्णयमा निर्भर रहनेछ। तर, सिधनियाघाट पुलले वर्षौंदेखिको आवागमनको समस्या समाधान गर्ने अपेक्षा बढाइरहेका बेला त्यससँगै निर्माण हुने नदी नियन्त्रणका संरचनाले भविष्यमा बाढी र डुबानको नयाँ जोखिम ननिम्त्याऊन् भन्नेतर्फ पनि सम्बन्धित निकायको ध्यान जान आवश्यक देखिएको छ।